27 ก.พ. 2026 · อัปเดตล่าสุด: 24 ก.ย. 2026

Desiccant vs Refrigerant เลือกเครื่องลดความชื้นแบบไหนดี? ตัวไหนหยุดเชื้อราได้จริง

เครื่องลดความชื้น desiccant vs refrigerant ต่างกันที่วิธีดึงน้ำออกจากอากาศ โดย Desiccant ใช้สารดูดความชื้น จึงทำงานได้แม้อุณหภูมิติดลบและกด RH ต่ำกว่า 20% ได้ ส่วน Refrigerant ใช้คอยล์เย็นควบแน่นไอน้ำ เหมาะกับอุณหภูมิ 20-35°C และคุม RH ได้ราว 40-55%

เครื่องลดความชื้น desiccant vs refrigerant ต่างกันที่วิธีดึงน้ำออกจากอากาศ โดย Desiccant ใช้สารดูดความชื้น จึงทำงานได้แม้อุณหภูมิติดลบและกด RH ต่ำกว่า 20% ได้ ส่วน Refrigerant ใช้คอยล์เย็นควบแน่นไอน้ำ เหมาะกับอุณหภูมิ 20-35°C และคุม RH ได้ราว 40-55% หากต้องการป้องกันเชื้อรา ทั้งสองระบบทำได้ เพียงคุม RH ให้ต่ำกว่า 60% อย่างต่อเนื่อง

บทความนี้จะพาไปดูตารางเทียบสเปกเชิงวิศวกรรมแบบเต็ม เกณฑ์ตัดสินใจจากอุณหภูมิห้องและค่า RH เป้าหมาย ต้นทุนเริ่มต้นเทียบต้นทุนเดินเครื่อง และเคสใช้งานจริงแยกตามอุตสาหกรรม เพื่อให้คุณเลือกได้ถูกตั้งแต่รอบแรก

Desiccant กับ Refrigerant ทำงานต่างกันอย่างไร?

Desiccant ใช้สารดูดความชื้นจับไอน้ำโดยตรง ส่วน Refrigerant ใช้คอยล์เย็นลดอุณหภูมิจนไอน้ำควบแน่นเป็นหยดน้ำ จึงเหมาะกับอุณหภูมิและระดับความชื้นต่างกัน โดยมีหลักการทำงานดังนี้

1. Desiccant Dehumidifier ใช้สารดูดความชื้นในโรเตอร์

Desiccant Dehumidifier คือเครื่องลดความชื้นที่ใช้สารดูดความชื้น เช่น ซิลิก้าเจล (Silica Gel) ซีโอไลต์ (Zeolite) หรือ Molecular Sieve อัดอยู่ในล้อหมุน Desiccant Rotor เมื่ออากาศชื้นผ่านโรเตอร์ สารดูดความชื้นจะจับไอน้ำไว้ แล้วปล่อยอากาศแห้งออกมา

อีกประมาณ 25% ของโรเตอร์เป็นโซน Reactivation อากาศที่ผ่านฮีตเตอร์ประมาณ 100-140°C จะไล่ความชื้นออกจากโรเตอร์และระบายออกนอกอาคาร ทำให้สารดูดความชื้นกลับมาใช้ใหม่ได้อย่างต่อเนื่อง อ่านเพิ่มเติมได้ที่ ซิลิก้าเจลคืออะไร

อากาศที่ออกจากเครื่อง Desiccant จะร้อนขึ้น 10-20°C จากความร้อนระหว่างการดูดซับ หากติดตั้งในห้องปรับอากาศ ภาระของระบบแอร์จะเพิ่มขึ้นตามไปด้วย

Desiccant Dehumidifier

2. Refrigerant Dehumidifier ใช้คอยล์เย็นควบแน่นไอน้ำ

Refrigerant Dehumidifier หรือ Compressor Dehumidifier คือเครื่องลดความชื้นที่ทำงานคล้ายเครื่องปรับอากาศ อากาศชื้นจะผ่านคอยล์เย็น (Evaporator) ที่มีอุณหภูมิต่ำกว่าจุดน้ำค้าง ทำให้ไอน้ำควบแน่นเป็นหยดน้ำและไหลลงถาดหรือท่อระบาย

จากนั้นอากาศแห้งจะผ่านคอยล์ร้อน (Condenser) ก่อนปล่อยกลับเข้าห้อง ทำให้อุณหภูมิเพิ่มขึ้นราว 2-3°C จึงเหมาะกับพื้นที่ที่มีคนทำงานอยู่

เมื่ออุณหภูมิต่ำกว่าราว 15-18°C คอยล์อาจมีน้ำแข็งเกาะ เครื่องจึงต้องหยุดเพื่อละลายน้ำแข็ง (Defrost) ทำให้ปริมาณน้ำที่ดึงออกจากอากาศลดลง

จุดสำคัญ:

Refrigerant ต้องทำให้อากาศเย็นกว่าจุดน้ำค้าง เพื่อดึงน้ำ ดังนั้นยิ่งอากาศเย็นและแห้งอยู่แล้ว มันยิ่งทำงานยากขึ้น ส่วน Desiccant ดูดไอน้ำได้โดยไม่สนอุณหภูมิ จึงเป็นระบบเดียวที่ทำงานได้ในห้องเย็นและในงานที่ต้องการอากาศแห้งมาก

เทียบสเปก Desiccant vs Refrigerant ต่างกันเท่าไหร่?

เมื่อเทียบกันแบบสเปกต่อสเปก ความต่างที่มี 4 จุด ได้แก่ ช่วงอุณหภูมิที่ทำงานได้ ค่า RH ต่ำสุดที่กดลงได้ Dew Point ที่ทำได้ และพลังงานที่ใช้ต่อการดึงน้ำ 1 ลิตร ส่วนเรื่องเสียง น้ำหนัก และพื้นที่ติดตั้งเป็นปัจจัยรอง แต่มีผลกับงานติดตั้งจริงมากกว่าที่หลายคนคิด

ตัวเลขด้านล่างเป็นช่วงที่พบได้ทั่วไปในเครื่องที่ขายในไทย ทั้งรุ่นพกพาและรุ่นอุตสาหกรรม เวลาเทียบสเปกจริงต้องดูเงื่อนไขการทดสอบของผู้ผลิตประกอบด้วยเสมอ เพราะค่าความสามารถในการดึงน้ำจะเปลี่ยนไปตามอุณหภูมิและความชื้นขาเข้า

หัวข้อสเปกDesiccant DehumidifierRefrigerant Dehumidifier
หลักการดึงน้ำดูดซับด้วยสารดูดความชื้นในโรเตอร์ควบแน่นด้วยคอยล์เย็น
ช่วงอุณหภูมิที่ทำงานได้ประมาณ -20°C ถึง 40°Cประมาณ 15°C ถึง 38°C (ดีที่สุด 20-35°C)
ค่า RH ต่ำสุดที่ทำได้จริงต่ำกว่า 20% RH และรุ่นเฉพาะทางทำได้ถึงระดับ 1% RHโดยทั่วไปราว 40-50% RH
Dew Point ที่ทำได้โดยทั่วไปต่ำกว่า 0°C และรุ่นเฉพาะทางถึงราว -40°Cโดยทั่วไปประมาณ 8-15°C
พลังงานต่อน้ำ 1 ลิตรราว 1.0-1.5 kWh (มีฮีตเตอร์ Reactivation)ราว 0.3-0.6 kWh ที่สภาวะอากาศร้อนชื้น
ผลต่ออุณหภูมิอากาศขาออกสูงขึ้นราว 10-20°Cสูงขึ้นราว 2-3°C
เสียงขณะทำงานรุ่นเล็กเงียบเพราะไม่มีคอมเพรสเซอร์ รุ่นใหญ่เสียงมาจากพัดลมมีเสียงและแรงสั่นจากคอมเพรสเซอร์
พื้นที่และงานติดตั้งต้องเดินท่อระบายอากาศ Reactivation ออกนอกอาคารวางแล้วใช้ได้ทันที ต่อท่อน้ำทิ้งอย่างเดียว
ประสิทธิภาพเมื่ออากาศเย็นคงที่ ไม่ลดลงลดลงชัดเจนและอาจเกิดน้ำแข็งเกาะคอยล์

ต้นทุนเริ่มต้นกับต้นทุนเดินเครื่อง แบบไหนคุ้มกว่า?

ถ้ามองแค่ค่าเครื่อง Refrigerant ถูกกว่าชัดเจน แต่ถ้างานต้องการ RH ต่ำกว่า 40% การฝืนใช้ Refrigerant จะแพงกว่าในระยะยาว เพราะต้องซื้อเครื่องขนาดใหญ่เกินจำเป็นแล้วก็ยังกดความชื้นไม่ถึงเป้าอยู่ดี ค่าไฟที่จ่ายไปจึงกลายเป็นค่าไฟที่ไม่ได้ผลลัพธ์

อีกจุดที่ควรคิดตั้งแต่ตอนออกแบบ คือค่าบำรุงรักษาและอายุการใช้งานของอะไหล่หลัก เพราะเป็นต้นทุนที่เกิดซ้ำทุกปี ไม่ใช่ค่าใช้จ่ายครั้งเดียวตอนซื้อ

ด้านต้นทุนDesiccantRefrigerant
ต้นทุนเครื่องที่ความสามารถใกล้เคียงกันสูงกว่า โดยทั่วไปราว 2-4 เท่าต่ำกว่า เข้าถึงง่าย มีตั้งแต่รุ่นพกพา
ค่าไฟต่อการดึงน้ำเท่ากัน (ที่ 25-30°C)สูงกว่า เพราะฮีตเตอร์กินไฟเป็นหลักต่ำกว่า ประหยัดกว่าในสภาพอากาศไทย
ค่าไฟเมื่อใช้ในห้องอุณหภูมิต่ำกว่า 15°Cคุ้มกว่า เพราะยังดึงน้ำได้เต็มที่แย่ลง เพราะต้องหยุด Defrost บ่อย
งานบำรุงรักษาหลักเปลี่ยนไส้กรอง ตรวจโรเตอร์ สายพาน และฮีตเตอร์ล้างคอยล์ เปลี่ยนไส้กรอง ตรวจน้ำยาและคอมเพรสเซอร์
อายุอะไหล่หลักโรเตอร์โดยทั่วไปใช้ได้หลายปีถ้ากรองอากาศดีคอมเพรสเซอร์คืออะไหล่ที่มีราคาสูงสุดเมื่อต้องเปลี่ยน
งานระบบที่ต้องเตรียมท่อลม Reactivation และช่องระบายออกนอกอาคารจุดระบายน้ำทิ้งและเต้ารับไฟที่รองรับกระแสเริ่มเดิน

Tips:

ก่อนเลือกเครื่อง ให้วัดค่า RH และอุณหภูมิจริงในพื้นที่ต่อเนื่องอย่างน้อย 3-7 วัน ทั้งช่วงกลางวันและกลางคืน เพราะค่าที่วัดครั้งเดียวมักต่ำกว่าค่าจริงตอนกลางคืนที่อุณหภูมิลดลงแล้ว RH พุ่งขึ้น

เครื่องลดความชื้นแบบไหนหยุดเชื้อราได้จริง?

ทั้ง Desiccant และ Refrigerant หยุดเชื้อราได้จริงทั้งคู่ ขอแค่คุมอากาศในพื้นที่ให้ต่ำกว่า 60% RH ได้ต่อเนื่อง เพราะเชื้อราไม่ได้สนใจว่าน้ำถูกดึงออกไปด้วยวิธีไหน แต่มันขึ้นอยู่กับว่ามีน้ำให้ใช้เพียงพอหรือไม่ ตัวชี้ขาดจึงไม่ใช่ชนิดของเครื่อง แต่เป็นความสามารถในการรักษาค่า RH ให้นิ่งตลอด 24 ชั่วโมง

กลไกที่แท้จริงคือ เชื้อราเริ่มเติบโต เมื่อความชื้นที่ผิววัสดุสูงเกินราว 65-70% ต่อเนื่องหลายวัน ซึ่งผิวผนัง มุมห้อง หลังตู้ หรือใต้พาเลทมักเย็นกว่าอากาศกลางห้องเสมอ พอผิวเย็นกว่า ความชื้นสัมพัทธ์ที่ผิวจุดนั้นจะสูงกว่าค่าที่อ่านได้กลางห้อง นี่คือเหตุผลที่แนะนำให้คุมอากาศไว้ที่ 45-55% RH ไม่ใช่ 60% พอดี เพราะต้องเผื่อส่วนต่างตรงนี้ไว้

ในบ้าน คอนโด สำนักงาน และโรงงานทั่วไปในไทยที่อุณหภูมิ 25-33°C ให้เลือก Refrigerant เพราะคุมความชื้นได้ถึงตามเป้าหมายและค่าไฟถูกกว่า ส่วนในห้องเย็น คลังที่ไม่มีแอร์ตอนกลางคืน หรือพื้นที่ที่อุณหภูมิลดต่ำกว่า 15-18°C ให้เลือก Desiccant เพราะ Refrigerant จะติด Defrost จนคุมค่าไม่อยู่และเชื้อรากลับมาได้

Refrigerant Dehumidifier

ข้อควรระวัง:

เครื่องที่ขนาดเล็กเกินไป คือสาเหตุอันดับหนึ่งที่แก้เชื้อราไม่หายถึงแม้จะซื้อเครื่องมาแล้ว เพราะมันวิ่งเต็มกำลังตลอดวันแต่กดค่า RH ลงไม่ถึงเป้า ควรคำนวณจากปริมาตรห้อง อัตราการรั่วของอากาศจากภายนอก และภาระความชื้นจากกระบวนการผลิต ไม่ใช่ดูแค่ขนาดพื้นที่เป็นตารางเมตร

ถ้ากำลังแก้ปัญหาห้องชื้นในบ้านโดยเฉพาะ อ่านวิธีแก้แบบละเอียดได้ที่บทความ วิธีแก้ห้องชื้น ซึ่งลงลึกเรื่องจุดที่ความชื้นเข้าบ้านและลำดับการแก้ที่ถูกต้อง

เคสใช้งานจริงแยกตามอุตสาหกรรม เลือกแบบไหน?

แต่ละอุตสาหกรรมมีค่า RH เป้าหมายที่ต่างกันชัดเจน และค่านั้นคือสิ่งที่ตัดสินว่าต้องใช้ระบบไหน งานที่อิงมาตรฐานอย่าง GMP หรือ ASHRAE จะมีกรอบค่าที่ต้องรักษาและต้องบันทึกได้ ส่วนงานคลังสินค้าทั่วไปมักตั้งเป้าจากอายุสินค้าและปัญหาที่เคยเกิดจริง

จากประสบการณ์ทำงานด้านระบบควบคุมความชื้นมากกว่า 10 ปี Dryer-D พบว่าปัญหาที่ลูกค้าเจอบ่อยที่สุดไม่ใช่การเลือกผิดระบบตั้งแต่ต้น แต่เป็นการประเมินภาระความชื้นต่ำเกินจริง โดยเฉพาะความชื้นที่ไหลเข้ามาทุกครั้งที่เปิดประตูรับของ

การใช้งานค่า RH เป้าหมายโดยทั่วไประบบที่เหมาะเหตุผลหลัก
ห้องเย็น / Cold Storageตามงาน มักคุมที่ผิวไม่ให้เกิดน้ำแข็งDesiccantอุณหภูมิต่ำกว่า 0°C ทำให้ Refrigerant ใช้ไม่ได้ ลดปัญหาน้ำแข็งเกาะและหมอกที่ประตู
โรงงานยา GMP50±10% RH ตามข้อกำหนด GMPDesiccant หรือ Hybridต้องคุมค่าให้นิ่ง บันทึกย้อนหลังได้ และบางไลน์ผงต้องต่ำกว่า 30% RH
คลังสินค้า / คลังเอกสาร45-55% RHRefrigerant หรือ Desiccantกลางวันร้อนใช้ Refrigerant คุ้ม แต่ถ้ากลางคืนอุณหภูมิตกและไม่มีแอร์ ให้ใช้ Desiccant
ห้องเซิร์ฟเวอร์ / Data Room40-55% RH ตามแนวทาง ASHRAE TC 9.9Refrigerantห้องมีแอร์อยู่แล้วที่ 20-25°C และต้องไม่เพิ่มความร้อนเข้าห้อง
ไลน์ผลิตอาหารและผงต่ำกว่า 40% RH และบางงานต่ำกว่า 30% RHDesiccantป้องกันผงจับตัวเป็นก้อน ลูกอมเยิ้ม และน้ำเกาะผิวบรรจุภัณฑ์
ห้องพ่นสี / งานเคลือบผิว45-55% RH และคุม Dew Point ให้ต่ำกว่าผิวงานRefrigerant หรือ Desiccantป้องกันสีเป็นฝ้า ผิวไม่เรียบ และฟิล์มสีแห้งช้า ถ้าอบที่อุณหภูมิต่ำให้ใช้ Desiccant

ห้องเซิร์ฟเวอร์เป็นเคสที่หลายคนเลือกผิดบ่อยที่สุด เพราะคิดว่าต้องใช้ระบบอุตสาหกรรมไว้ก่อน ทั้งที่ห้องมีเครื่องปรับอากาศคุมอุณหภูมิอยู่แล้วที่ 20-25°C ซึ่งเป็นช่วงที่ Refrigerant ทำงานได้ดี การเอา Desiccant ไปลงจะเพิ่มความร้อนเข้าห้องโดยไม่จำเป็น และทำให้ระบบทำความเย็นทำงานหนักขึ้น

สรุป

เครื่องลดความชื้น desiccant vs refrigerant ไม่มีระบบไหนดีกว่ากันแบบเหมารวม มีแค่ระบบที่เหมาะกับเงื่อนไขของคุณหรือไม่เหมาะ ถ้าพื้นที่อยู่ที่ 20-35°C และต้องการ 45-60% RH ให้เลือก Refrigerant เพราะต้นทุนเครื่องต่ำกว่าและใช้ไฟราว 0.3-0.6 kWh ต่อการดึงน้ำ 1 ลิตร ถ้าพื้นที่เย็นกว่า 15°C หรือต้องการต่ำกว่า 40% RH ให้เลือก Desiccant เพราะเป็นระบบเดียวที่ทำได้จริง และถ้าภาระความชื้นสูงมาก ให้พิจารณา Hybrid เพื่อลดค่าไฟรวม

ส่วนคำถามว่าแบบไหนหยุดเชื้อราได้จริง คำตอบคือทั้งคู่ ขอเพียงคุมอากาศไว้ที่ 45-55% RH ได้อย่างต่อเนื่องและเลือกขนาดเครื่องให้พอกับภาระความชื้นจริง ถ้าไม่แน่ใจว่าพื้นที่ของคุณควรใช้แบบไหน ให้วัดค่า RH และอุณหภูมิจริงก่อน แล้วค่อยคุยกับผู้เชี่ยวชาญเพื่อคำนวณขนาดเครื่องให้ถูกตั้งแต่รอบแรก

FAQ

Q1: Desiccant กับ Refrigerant Dehumidifier ต่างกันอย่างไร?

A: Desiccant ใช้สารดูดความชื้นจับไอน้ำ ทำงานได้ราว -20°C ถึง 40°C และกด RH ต่ำกว่า 20% ได้ ส่วน Refrigerant ใช้คอยล์เย็นควบแน่นไอน้ำ เหมาะกับ 20-35°C และคุม RH ได้ราว 40-55%

Q2: ควรคุมค่า RH ไว้เท่าไรถึงจะไม่เกิดเชื้อรา?

A: ควรคุมไว้ที่ 45-55% RH ต่อเนื่อง เพราะเชื้อราเริ่มเติบโตเมื่อความชื้นที่ผิววัสดุสูงเกินราว 65-70% หลายวัน

Q3: Desiccant กับ Refrigerant Dehumidifier เครื่องแบบไหนกินไฟมากกว่ากัน?

A: Desiccant ใช้ไฟราว 1.0-1.5 kWh ต่อน้ำ 1 ลิตร ส่วน Refrigerant ใช้ราว 0.3-0.6 kWh ต่อลิตรในอากาศร้อนชื้น แต่ต่ำกว่า 15°C จะเกิด Defrost บ่อยและดึงน้ำได้น้อยลง

Q4: ใช้ Desiccant กับ Refrigerant ร่วมกันได้ไหม?

A: ได้ เรียกว่าระบบ Hybrid โดยให้ Refrigerant ดึงน้ำออกก่อน แล้วให้ Desiccant ลด RH ลงถึงเป้าหมาย ช่วยลดการทำงานของฮีตเตอร์และค่าไฟรวม


หากไม่แน่ใจว่าพื้นที่ของคุณเหมาะกับ Desiccant หรือ Refrigerant ทีมงาน Dryer-D ช่วยประเมินอุณหภูมิ ค่า RH และภาระความชื้น เพื่อเลือกเครื่องและขนาดที่เหมาะกับการใช้งานจริง

ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ เครื่องลดความชื้น อุตสาหกรรม


☎️ Tel: 02-906-7988, 02-033-5165

🟢 Line: @Dryer-D

📬 Email: dryer.dservice@gmail.com

📘 Facebook: เครื่องลดความชื้นและเครื่องเพิ่มความชื้น

บทความล่าสุด

วิธีใช้เครื่องลดความชื้นให้ได้ผล ตั้ง RH ที่ 45-55% วางเครื่องห่างผนัง 30 ซม. ปิดประตูหน้าต่าง เลือกการระบายน้ำ และแก้ปัญหาเบื้องต้น
9 พ.ย. 2026
การเลือกเครื่องลดความชื้นโรงงาน ควรเริ่มจากการสำรวจสภาพพื้นที่ ไม่ใช่พิจารณาจากขนาดพื้นที่เพียงอย่างเดียว เพราะแต่ละโรงงานมีแหล่งกำเนิดความชื้น อุณหภูมิ และเป้าหมายการควบคุม RH แตกต่างกัน
27 ต.ค. 2026
ประโยชน์ของเครื่องลดความชื้น คือช่วยควบคุม RH ลดความอับชื้น กลิ่นอับ และโอกาสเกิดเชื้อรา รวมถึงลดความเสี่ยงต่อความเสียหายของสิ่งของ
27 ต.ค. 2026
081-4032224 092-2753497 02-9067988 02-0035165 dryer_d เครื่องลดความชื้นและเครื่องเพิ่มความชื้น